পারস্পরিক রূপান্তরের নিয়ম:
- সামান্য ভগ্নাংশ $\rightarrow$ শতকরা: ভগ্নাংশকে 100 দিয়ে গুণ করতে হবে। (যেমন: $\frac{1}{4} \times 100 = 25\%$)
- সামান্য ভগ্নাংশ $\rightarrow$ দশমিক ভগ্নাংশ: লবকে হর দিয়ে ভাগ করতে হবে। (যেমন: $1 \div 4 = 0.25$)
- সামান্য ভগ্নাংশ $\rightarrow$ অনুপাত: লব : হর আকারে লিখতে হবে। (যেমন: $\frac{1}{4} \Rightarrow 1 : 4$)
1
কাগজের বিভিন্ন ভাগের রং দেখি ও ফাঁকা ঘরে নির্দেশমতো লেখার চেষ্টা করি:
সমাধান ছক:
| চিত্র | অনুপাত | সামান্য ভগ্নাংশ | দশমিক ভগ্নাংশ | শতকরা (%) |
|---|---|---|---|---|
|
রঙিন অংশ : সমগ্র অংশ = 1 : 4 |
$\frac{1}{4}$ | 0.25 | 25 | |
|
|
$\rightarrow$ 1 : 4 | $\frac{1}{4}$ | 0.25 | 25 |
|
|
$\rightarrow$ 2 : 4 (বা 1 : 2) | $\frac{2}{4}$ (বা $\frac{1}{2}$) | 0.5 | 50 |
|
|
$\rightarrow$ 2 : 8 | $\frac{2}{8} = \frac{1}{4}$ | 0.25 | 25 |
|
|
$\rightarrow$ 3 : 6 (বা 1 : 2) | $\frac{3}{6}$ (বা $\frac{1}{2}$) | 0.5 | 50 |
2
এবার ছবি না দেখে লিখি—
হিসাব করে সমাধান:
| সামান্য ভগ্নাংশ | দশমিক ভগ্নাংশ | শতকরা (%) | অনুপাত |
|---|---|---|---|
| $\frac{5}{8}$ | $\rightarrow$ 0.625 | $\frac{5}{8} \times 100 = 62\frac{1}{2}$ | 5 : 8 |
| $\frac{2}{5}$ | $\rightarrow$ 0.4 | $\rightarrow$ $\frac{2}{5} \times 100 = 40$ | $\rightarrow$ 2 : 5 |
| $\frac{7}{18}$ | $\rightarrow$ 0.388... (প্রায় 0.389) |
$\rightarrow$ $\frac{7}{18} \times 100 = 38\frac{8}{9}$ | $\rightarrow$ 7 : 18 |
| $\frac{15}{16}$ | $\rightarrow$ 0.9375 | $\rightarrow$ $\frac{15}{16} \times 100 = 93\frac{3}{4}$ | $\rightarrow$ 15 : 16 |
| $\frac{25}{64}$ | $\rightarrow$ 0.390625 | $\rightarrow$ $\frac{25}{64} \times 100 = 39\frac{1}{16}$ | $\rightarrow$ 25 : 64 |